Diyarbakır'da bu yıl yağışlar ortalamanın üzerinde seyretse de DİSKİ, içme suyu rezervlerinin tükenmekte olduğunu belirterek vatandaşları tasarrufa çağırdı. Yaz aylarında tüketim yüzde 40 artarken, bahçe sulama ve halı yıkama gibi alışkanlıklar su kaynaklarını tehdit ediyor.
Diyarbakır Su ve Kanalizasyon İdaresi (DİSKİ) Genel Müdürlüğü, kentte son dönemde yaşanan yüksek yağışa karşın içme suyu kaynakları üzerindeki baskının azalmadığını açıkladı. Genel Müdürlük; yağış miktarındaki artışın içme suyu arzını yükseltmediğini, arıtma ve depolama kapasitesinin sabit olması nedeniyle sisteme alınabilen suyun belirli bir sınırda kaldığını vurguladı.
YAZ TÜKETİMİ YÜZDE 40 ARTIYOR
DİSKİ verilerine göre Diyarbakır'da yaz aylarında su tüketimi kış dönemine kıyasla yüzde 30 ila 40 oranında artıyor. Halı yıkama, bahçe sulama, apartman önü beton ve kaldırım yıkama, avlu temizliği ve araç yıkama gibi mevsimsel kullanımlar, içme suyu şebekesinden karşılanıyor. Söz konusu pratikler kent ölçeğinde örtüştüğünde sisteme verilen yük, bireysel tüketimlerin toplamının çok ötesine geçiyor.
YAĞIŞ FAZLASI ARITMA KAPASİTESİNİ DEĞİŞTİRMİYOR
2025-2026 yağış döneminin ortalamanın üzerinde seyretmesi, kentte "Bu yıl su bol!" algısı yarattı. DİSKİ, bu algının tasarruf bilincini zayıflattığına dikkat çekiyor. Yağışın içme suyuna dönüşmesi; havza koşulları, arıtma kapasitesi ve depolama altyapısıyla doğrudan bağlantılı. Fazla yağış ya yüzey akışıyla havzayı terk ediyor ya da buharlaşıyor. Arıtma kapasitesi yağışa paralel genişlemiyor.
BAHÇE SULAMA VE YÜZEY YIKAMA REZERVİ TÜKETİYOR
Bahçe sulama ve yüzey yıkama uygulamaları, yaz aylarında içme suyu şebekesi üzerindeki yükün hızla yükseldiği başlıklar arasında yer alıyor. Arıtılmış içme suyunun zemin yıkama ya da kaldırım temizliğinde kullanılması, kaynaktan karşılıksız bir çekim anlamına geliyor. Sabah erken saatlerde yapılan sulamanın gün ortası uygulamalarına kıyasla buharlaşma kayıplarını önemli ölçüde azalttığı, damlama sulama gibi yöntemlerin ise aynı verimi çok daha düşük su hacmiyle sağladığı belirtiliyor.
KÜRESEL SU KRİZİ DİCLE HAVZASINI DA KAPSIYOR
Dünya genelinde tatlı su kaynakları iklim değişikliği, nüfus artışı ve tarımsal tüketim baskısı altında daralıyor. Dicle Havzası'ndaki su potansiyeli; artan kullanım talebi, sınır ötesi su politikaları ve iklimsel kuraklaşma baskısıyla giderek daha kırılgan bir yapıya bürünüyor. Diyarbakır'ın yeraltı suyu rezervleri son on yılda belirgin biçimde geriledi.
DAMLALAR BİLE BÜYÜK KAYIP
Sürekli damlayan bir musluk saatte ortalama 4 ila 6 litre su kaybına yol açıyor. Bu kayıp; kaynaktan çekilerek arıtılmış, depolanmış ve kullanıma sunulmuş suyun hiçbir işlev görmeden yok olması demek. Genel Müdürlük, iç tesisat arızalarının ivedilikle onarılması gerektiğini belirtti. İzinsiz kullanımlar ise şebeke basıncını bozarak uç noktalarda erişim güçlüğüne yol açıyor.
SU ÜRETİM ŞUBE MÜDÜRÜ ÖKMEN: "YAĞIŞ ÇOK AMA KAPASİTE AYNI"
Su Tesisleri Dairesi Başkanlığı Su Üretim Şube Müdürü Mehmet Salih Ökmen, yağışlı dönemin arıtılan içme suyu kapasitesini değiştirmediğini vurgulayarak şunları söyledi: "Bu yıl yağmur fazla yağdı ama arıtma kapasitemiz aynı, kaynaklarımızın tükenmekte olduğu gerçeği aynı. Dicle havzasının ortasında yaşıyoruz; ancak bu yağışların her yıl aynı miktarda gerçekleşeceği yanılgısına düşmeyelim. Suyumuzu tasarruflu kullanalım."
