Diyarbakır'da 6-7 Kasım tarihlerinde düzenlenen "Barış ve eşitlik süreçlerinde uzlaşma, barış ve eşitlikte edebiyatın, dilin ve aydınların rolü" konferansının sonuç bildirgesi kamuoyuyla paylaşıldı. Uluslararası PEN, Navenda PENa Kurd (Kürt PEN'i), Diyarbakır Büyükşehir, Sur, Yenişehir, Bağlar ve Kayapınar belediyeleri tarafından organize edilen konferansın bildirgesinde, meşru ve kalıcı bir barışın inşasında hukuki adımların önemine değinildi.
KÜLTÜREL VE DİLSEL HAKLARIN TANINMASI İSTENDİ
Bildirgede, barış çağrısında bulunmanın ve bu yönde adımlar atmanın olumlu bir girişim olduğu vurgulandı. Ancak barışın güçlü ve kalıcı temeller üzerine inşa edilebilmesi için kültürel ve dilsel hakların tanınması ve özgürlüğü destekleyen bir ortamın oluşturulması gerektiği belirtildi. Barışın sadece silahların bırakılmasıyla tanımlanmaması gerektiğine dikkat çekilen açıklamada, "Bunun ötesinde, toplumsal eşitliği ve her bireyin siyasi, sosyal, ekonomik, kültürel ve insani haklarının tanınmasını da kapsamalıdır. Aynı devlet ve aynı anayasa çatısı altında bir arada yaşama; eşit haklar, fırsat eşitliği ve özgür bir diyalog temelinde gerçekleşmelidir" ifadelerine yer verildi.
SONUÇ BİLDİRGESİNDEKİ TALEPLER
Konferansın sonuç bildirgesinde sıralanan talepler şu şekilde:
Kürt halkının kimliğinin, dilinin ve kültürünün tanınması ve bunların geliştirilmesi için gerekli olanakların sağlanması.
Anadilde eğitim hakkını ve Kürtçenin resmi kullanımını güvence altına alan yasal düzenlemelerin oluşturulması ve benimsenmesi.
Eşitlikçi ve uyumlu bir toplumda yaşamak; hiç kimsenin kültürel haklarından veya kimliğinden vazgeçmeye zorlanmaması ve hiç kimsenin başka bir kimliğe zorla asimile edilmemesi.
İfade özgürlüğü ve 'Boş Sandalyeye' saygı. "Boş Sandalye"nin, düşünce özgürlüğüne ve insan özgürlüğüne yönelik süregelen saldırıların acı bir hatırlatıcısı olduğu belirtildi.
YAZARLARA VE GAZETECİLERE ÖZGÜRLÜK ÇAĞRISI
Bildirgede, PEN International ve Kürt PEN Merkezi'nin tüm yazarların, gazetecilerin ve siyasi mahkumların derhal ve koşulsuz olarak serbest bırakılmasını ısrarla talep ettiği aktarıldı. Eleştirel düşünen insanlar ve yazarlar demir parmaklıklar ardında kaldığı sürece, hiçbir barış girişiminin ahlaki veya demokratik bir meşruiyet kazanamayacağı ifade edildi.
EDEBİYATIN GÜCÜ VURGUSU
Bildirgenin sonuç bölümünde ise edebiyatın sessiz kalanların ya da sesleri zorla susturulanların sesi olduğu vurgulandı. Yazarlar ve PEN temsilcileri olarak, edebiyatın ve kültürün barış inşasının temel unsurları olduğuna inandıklarını belirten katılımcılar, "Kalemlerimizi asla çatışmanın, nefretin veya şovenizmin hizmetine sunmayacağımıza; aksine, onları sarsılmaz bir kararlılıkla hakikatin, adaletin ve insanlığın evrensel kabulünün hizmetinde kullanacağımıza söz veriyoruz" dedi.
Devlete ve iktidara, eşitlik ve anayasal düzen temelleri üzerine inşa edilmiş, çok yönlü ve samimi bir diyalog süreci başlatmaları için çağrıda bulunulan bildirgede, tüm sivil toplum aktivistleri de gerçek, anayasal ve kalıcı bir barışın tesis edilmesine yönelik çabalara katkı sunmaya davet edildi.
