DİYARBAKIR - Diyarbakır'ın tarihine tanıklık eden ve geçmişte zarar gören ancak şimdi yeni bir vizyonla canlanan Çardaklı Hamamı, 'gastronomi hamamı' olarak hizmet vermeye hazırlanıyor.

DBB başkanlarından taziye mesajı geldi! DBB başkanlarından taziye mesajı geldi!

 Diyarbakır'da hendek-barikat olaylarında zarar gören, 6 Şubat depremlerinde kubbesi ve duvarlarında hasar oluşan tarihi Çardaklı Hamamı ‘gastronomi hamamı’ olarak hizmet verilecek

Sur ilçesinde 1520-1540 yılları arasında inşa edildiği bilinen, 1999'da Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından kamulaştırılan tarihi Çardaklı Hamamı, 2015'te yaşanan hendek ve barikat olaylarında zarar gördü. 2016 ve 2017 yılları arasında başlatılan onarım çalışmaları ile eski görünümüne kavuşan tarihi hamam, Kahramanmaraş merkezli depremlerde de hasar aldı. Kubbesi ve duvarları zarar gören hamam için 2023'ün Temmuz ayında Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ile Diyarbakır Rölöve ve Anıtlar Müdürlüğü restorasyon çalışması başlattı.

‘Yıldız şeklinde bir plan şemasına sahiptir’

Çalışmalara ilişkin bilgi veren Diyarbakır Rölöve ve Anıtlar Müdürü Cemil Koç, "Diyarbakır tarihine baktığımız zaman, hamamların önemli bir yer tuttuğunu görmekteyiz. Yazılı kaynaklarda hemen hemen her mahallede, hamamların mevcudiyetini görmek mümkündür. Her mahallede mutlaka 1 veya 2 hamam vardı. Yazılı kaynaklarda, Sur içerisinde 20 tane hamamın varlığını tespit etmekteyiz. Bunlardan 13 tanesinin bakımsızlık, ilgisizlik, şehir yollarının açılmasından kaynaklı olarak yok olduğunu, 7 tanesinin de günümüzde varlığını sürdürdüğünü bilmekteyiz. Bunların en önemlilerinin arasında da Çardaklı Hamamı yer almaktadır. Hamam, 1520-1540 tarihleri arasında yapıldığı yazılı kaynaklarda ifade edilmektedir. Yıldız şeklinde bir plan şemasına sahiptir. Osmanlı hamam kültürünün ve mimari özelliklerinin tamamını yansıtmaktadır. Soğukluk, sıcaklık, ılıklık, cehennemlik ve külhan bölümlerinden oluşan bir mimari plan şemasına sahiptir" dedi.

‘Ekim ayı gibi tamamlamayı planlıyoruz’

Koç, "İçerisinde bulunduğumuz hamam, 2016-2017 yılları arasında Sur'da yaşanan hendek olaylarından dolayı ciddi anlamda tahribata uğradığı için acil onarım çalışmaları başlatmıştık. Ancak etrafındaki yapıların terörden zarar görmesinden dolayı yıkılması ve hafriyatların kaldırılması nedeniyle çalışmalarımızı belli bir süre bekletmek durumunda kaldık. Esaslı onarım çalışmalarını depremden sonra ağırlıklı olarak yoğunlaştırdık. Halen restorasyon çalışmalarımız devam ediyor. Bakanlığımızın yatırım programı kapsamında Temmuz 2023 tarihinde restorasyon çalışmalarına başladık. Terör olaylarından dolayı hamamın etrafında ciddi bir su sorunu yaşandı ve etrafında drenaj çalışması yaparak, yapının sudan etkilenmesini engelleyeceği çalışmalara hız verdik. Halen iç mekanda raspa çalışmaları devam ediyor. Çalışmalarda herhangi bir sıkıntı çıkmazsa, ekim ayı gibi tamamlamayı planlıyoruz. Değişen yaşam koşulları ve yakın çevresindeki yapılaşmaya bağlı olarak hamamı gastronomi işlevi verilerek hizmete açmayı hedefliyoruz" diye konuştu.

Tarihi hamamın aydınlatılmasına ilişkin de Koç, şunları kaydetti: "Hamam mimarisinde iç mekanların aydınlatılması genellikle kubbelerde ve tonozlarda yer alan fil gözü diye tabir ettiğimiz ışıklıklar üzerinden gerçekleştirilmektedir. Bu hamamda ise 310 tane fil gözü kubbelerde mevcuttur. İç mekanların aydınlatılması, bu sayede tamamlandı."

Kaynak: DHA