İran ile ABD ve İsrail arasında süren savaş, 34. gününde Lübnan ve Körfez hattına yayılarak devam ediyor. İran, Suudi Arabistan, Kuveyt, Bahreyn ve Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki ABD üslerini hedef almayı sürdürürken; İsrail’in 2 Mart’ta Lübnan’ın güneyine yönelik saldırılarıyla çatışmalar genişledi. 28 Mart itibarıyla Husiler de savaşa dahil oldu.
ABD Başkanı Donald Trump, ulusa sesleniş konuşmasında askeri hedeflerin kısa sürede tamamlanacağını belirterek “Önümüzdeki 2-3 hafta içinde onları çok sert vuracağız” dedi.
İran’dan sert mesajlar
İran ordusu sözcüsü, savaşın “düşmanın teslim olmasına kadar süreceğini” açıkladı. ABD ve İsrail’e yönelik daha “geniş ve yıkıcı” saldırılar yapılacağı uyarısında bulunuldu.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de savaş-ateşkes-müzakere döngüsünü reddettiklerini belirterek bu döngüyü kırmak için çatışmalara devam edeceklerini ifade etti.
İranlı yetkili Ali Ekber Velayeti ise Hürmüz Boğazı’nın “düşmanlara kapalı kalacağını” söyledi ve savaşın İran’ın stratejisiyle sonuçlanacağını dile getirdi.
Ateşkes iddiaları ve diplomasi trafiği
ABD basınına göre Washington ile Tahran arasında ateşkese yönelik temaslar yürütülüyor. Yetkililer, görüşmelerin doğrudan mı yoksa arabulucular üzerinden mi yapıldığına dair detay paylaşmadı.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in 31 Mart’ta arabulucularla görüştüğü ve Hürmüz Boğazı’nın açılması şartıyla ateşkese açık olunduğu mesajının İran’a iletildiği öne sürüldü. Aynı kapsamda Trump’ın Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve BAE Devlet Başkanı ile temas kurduğu iddia edildi.
Karşılıklı saldırılar sürüyor
İsrail ordusu, Tahran’da geniş çaplı saldırılar düzenlediğini ve askeri hedeflerin vurulduğunu açıkladı. İran ise buna karşılık İsrail’in kuzeyine füze saldırıları gerçekleştirdi; Hayfa’da sirenlerin çaldığı bildirildi.
Lübnan’da ise Hizbullah’ın İsrail’in kuzeyine 30’dan fazla roketle saldırı düzenlediği, bazı noktalarda hasar oluştuğu ve yaralıların bulunduğu aktarıldı.
Körfez’de kriz derinleşiyor
Birleşik Arap Emirlikleri’nde hava savunma sistemlerinin füze engellediği açıklanırken, ABD’nin Bağdat Büyükelçiliği vatandaşlarına Irak’ı terk etme çağrısı yaptı.
Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim enerji arzını etkilerken, bazı ülkelerin alternatif boru hatları planladığı öne sürüldü. Petrol krizinin özellikle Asya’da etkisini artırdığı ve bazı ülkelerde yakıt tedbirlerinin devreye alındığı bildirildi.
Saldırıların bilançosu
İran’ın 28 Şubat’tan bu yana 7 Arap ülkesindeki ABD üsleri ve kritik noktalara en az 5 bin 735 füze ve İHA saldırısı düzenlediği bildirildi. En fazla etkilenen ülkenin Birleşik Arap Emirlikleri olduğu kaydedildi.
Verilere göre saldırıların yaklaşık yüzde 15’i İsrail’i hedef aldı. BAE savunma sistemlerinin yüzlerce balistik ve seyir füzesi ile binlerce İHA’yı engellediği açıklandı.
Çin ise krizin temel nedeninin İran’a yönelik askeri operasyonlar olduğunu belirterek taraflara gerilimi düşürme çağrısı yaptı.